Obecne sposoby wytwarzania energii dzielimy na dwie grupyodnawialne i nieodnawialne.

Energię nieodnawialną otrzymujemy poprzez przetworzenie produktów takich jak: węgiel brunatny, węgiel kamienny, torf, ropa naftowa, gaz ziemny, uran.
Pozostałe natomiast sposoby zaliczamy do odnawialnych, zalicza się do nich:
1. Energię słoneczną, która wykorzystywana jest do produkcji energii elektrycznej (przy użyciu paneli fotowoltaicznych) oraz energii cieplnej (przy użyciu kolektorów słonecznych).
2. Energię z elektrowni wodnej wytwarzaną poprzez ruch wody w turbinach.
3. Biomasę, czyli odpadki roślinne, zwierzęce oraz niekiedy odpady komunalne i przemysłowe, które potem przetwarzane na prąd elektryczny.
4. Energię wiatrową, wytwarzana przez jak sama nazwa mówi wiatr, który napędza turbiny przetwarzające energię na prąd elektryczny.
5. Energię geotermalną, którą otrzymujemy z gorących źródeł, pary wodnej bądź suchych skał położonych głęboko pod ziemią. 

Spalanie paliw kopalnych prowadzi do emisji wielu gazów i pyłów. Są to m. in.: tlenek węgla i azotu, dwutlenek siarki, metale ciężkie. Ilość dostarczanych do atmosfery gazów cieplarnianych w Polsce w 2017 roku wyniosła ponad 400 mln t.

Główne skutki emisji gazów cieplarnianych:

  • Smog powstaje na wskutek zmieszania się pyłów i gazów z wilgotnym powietrzem. Smog powoduje m. in.: obumieranie lasów i erozję gleb oraz dziurę ozonową. Tereny położone w południowej i środkowej Polsce odznaczają się częstym występowaniem smogu.
  • Kwaśne opady – opady powstające na skutek zmieszania dwutlenku siarki i tlenku azotu z parą wodną, które zmieniają się w kwas siarkowy i azotowy. Po skropleniu spadają na Ziemię powodując zakwaszenia gleb i wód, co prowadzi do umierania roślin i zwierząt wodnych.
  • Zmiany klimatyczne – zmiany polegające na podnoszeniu się średniej rocznej temperatury, co prowadzi m. in.  do przesuwania się stref klimatycznych i zmniejszania powierzchni czap lodowych. Wywołane są one efektem cieplarnianym, czyli nagromadzaniem się gazów cieplarnianych i zatrzymywaniem ciepła w atmosferze.

Zanieczyszczenia środowiska i zmiany klimatyczne niosą ze sobą skutki zdrowotne i społeczne. Wysokie temperatury są poważnym obciążeniem dla organizmu – powodują wzrost zgonów oraz większą zachorowalność na złośliwe nowotwory skóry. Zmiany klimatu prowadzące do silniejszych i częstszych ekstremalnych zjawisk pogodowych przyczyniają się do zwiększenia częstości urazów. Wzrost zanieczyszczenia powietrza w postaci zwiększenia stężenia ozonu przygruntowego latem ma negatywny wpływ na układ oddechowy i sercowo-naczyniowy. Związane z ociepleniem klimatu częste susze są przyczyną wzrostu zapylenia powietrza, co stanowi ogromny problem dla astmatyków. Wzrastająca temperatura wody przyczynia się do zakwitu glonów i rozwoju mikroorganizmów, które mogą powodować rozmaite choroby, co zwiększa ryzyko wystąpienia epidemii. Zmiany klimatyczne wpływają na zaostrzenie dynamiki chorób zakaźnych. Skutki zanieczyszczenia powietrza mocno odbijają się na zdrowiu człowieka. Do konsekwencji obecności w powietrzu zanieczyszczeń i smogu należą zmiany chorobowe w obrębie układów krążenia, oddechowego i odpornościowego. Tlenki azotu i siarki zaburzają procesy oddechowe i działają drażniąco na błonę śluzową dróg oddechowych. Pyły osadzające się w płucach mogą prowadzić do rozwoju pylicy. Zanieczyszczenia powietrza przyczyniają się do rozwoju nowotworów płuc. Do długofalowych skutków smogu należą m.in. chroniczny kaszel, niewydolność płuc, przewlekłe zapalenie oskrzeli. Szkodliwe, małe cząsteczki pyłów dostające się do układu oddechowego wraz z wdychanym powietrzem mogą przenikać do krwiobiegu i narządów wewnętrznych co przyczynia się do rozwoju chorób sercowo-naczyniowych takich jak nadciśnienie tętnicze czy miażdżyca. Zanieczyszczone powietrze przyspiesza procesy starzenia się organizmu, powoduje zaburzenia koncentracji i pamięci. Oprócz negatywnych skutków zdrowotnych, obserwuje się także następstwa zanieczyszczeń powietrza i zmian klimatu takie jak: niszczenie konstrukcji budowlanych, korozję metali, straty światła słonecznego, a co za tym idzie zwiększenie zużycia energii elektrycznej.

Działalność człowieka wpływa na nadmierne użytkowanie zasobów naturalnych, co przyczynia się do ich stopniowego wyczerpywania. Zwiększone zapotrzebowanie na energię a jednocześnie coraz trudniejsze warunki wydobycia surowców, przekłada się na wzrost kosztów energii. Eksploatacja zasobów naturalnych prowadzi do zanieczyszczenia, wyniszczania ekosystemów i degradacji środowiska naturalnego.  Aby poprawić stan środowiska i zmniejszyć wydobycie już wyczerpujących się surowców nieodnawialnych ludzkość powinna skupić się na inwestowaniu w technologie wykorzystujące nieszkodliwe i odnawialne źródła energii.

Źródła:

www.columbusenergy.pl

www.slideplayer.pl

Przyroda, Podręcznik dla liceum ogólnokształcącego i technikum, wydawnictwo Nowa Era, Warszawa 2013

epodreczniki.pl

Geografia, Podręcznik dla klasy siódmej szkoły podstawowej, wydawnictwo Nowa Era, Roman Malarz, Mariusz Szubert, Tomasz Rachwał, Warszawa 2020

Biologia, Podręcznik dla klasy siódmej szkoły podstawowej, wydawnictwo Nowa Era, Małgorzata Jefimow, Warszawa 2020

Smog w Polsce i jego konsekwencje. Polski instytut ekonomiczny. 2019

www.czujniki-smogu.pl

www.naukaoklimacie.pl

powietrze.malopolska.pl

smogstop.infoszwarzedz.pl

ec.europa.eu